Αρχική > Αφηρημένη Εργασία, Νεοφιλελευθερισμός, Στα χρόνια του ΔΝΤ > Τα μη-παράδοξα του αραβικού «σοσιαλισμού» [και το λιβυκό παράδοξο]

Τα μη-παράδοξα του αραβικού «σοσιαλισμού» [και το λιβυκό παράδοξο]

Από τις πιο διασκεδαστικές στιγμές των πρόσφατων εξελίξεων στη Βόρεια Αφρική ήταν και το γεγονός ότι τόσο το κόμμα Constitutional Democratic Rally του απελθόντος [κομψή μετοχή] προέδρου της Τυνησίας Μπεν Αλί, όσο και το National Democratic Party του, επίσης, απελθόντος [ακόμη κομψότερη μετοχή] προέδρου της Αιγύπτου Χόσνι Μουμπάρακ, ήταν αμφότερα μέλη της Σοσιαλιστικής Διεθνούς, της οποίας ηγείται ο μεγάλος, ο ανυπέβλητος, ο μοναδικός ΓΑΠ  – ο Μεγάλος Τιμονιέρης του σοσιαλισμού στον πλανήτη Γη.

Τα δύο «σοσιαλιστικά» κόμματα διαγράφτηκαν πρόσφατα [μετά την αποχώρηση των… απελθόντων] από τη Σοσιαλιστική Διεθνή, αν και η απόφαση αυτή θα πρέπει να επικυρωθεί από το συνέδριο της Διεθνούς με πλειοψηφία δύο τρίτων.

[Και όχι, η Λιβύη δεν εκπροσωπείται στη Διεθνή με κάποιο κόμμα.]

Ο φάκελλος «Αραβικός Κόσμος και Σοσιαλισμός» είναι… παραφουσκωμένος, όμως δεν θα σας κουράσω [και δεν θα κουραστώ κι εγώ] με λεπτομέρειες. Θα αναφέρω επιγραμματικά μόνον κάποιες πληροφορίες, που θα φανούν χρήσιμες στη συνέχεια.

0. Προσπερνώ, εν τάχει, τις όποιες στενές σχέσεις αράβων/μουσουλμάνων με το εθνικοσοσιαλιστικό κόμμα της ναζιστικής Γερμανίας.

1. Το 1947 ιδρύεται στη Δαμασκό το Αραβικό Σοσιαλιστικό Κόμμα Μπάαθ [«μπάαθ» σημαίνει «ανάσταση»-«αναγέννηση»] με βασικούς ιδεολογικούς άξονες τον αραβικό εθνικισμό και τον σοσιαλισμό. Το Μπάαθ στρεφόταν κατά του «δυτικού ιμπεριαλισμού» και αγωνιζόταν υπέρ της «αναγέννησης» του αραβικού έθνους, επιδιώκοντας την ενότητά του στα πλαίσια ενός ενιαίου κράτους. Σύνθημά του το «Ενότητα, Ελευθερία, Σοσιαλισμός».

Το Μπάαθ, που διέθετε αρκετά «αδελφά κόμματα» σε πολλές χώρες του αραβικού κόσμου, κατάφερε να πάρει την εξουσία μόνον στη Συρία και στο Ιράκ. Και τα δύο κόμματα διατήρησαν το όνομα Μπάαθ, μόνον που, μετά από κάποια διάσπαση το 1955, ήταν σφόδρα αντίθετα μεταξύ τους. Στη Συρία, το Μπάαθ κατέλαβε την εξουσία το 1968 και κυβερνά έκτοτε τη χώρα, ενώ στο Ιράκ κυβέρνησε τη χώρα από το 1968 μέχρι το 2003, όταν η Συμμαχία των Προθύμων εισέβαλε στη χώρα ανατρέποντας τον Σαντάμ Χουσεΐν.

2. To 1952 εκδηλώνεται στην Αίγυπτο στρατιωτικό πραξικόπημα [«Αιγυπτιακή Επανάσταση»], που θα ανατρέψει το μοναρχικό καθεστώς. Ιθύνων νους του πραξικοπήματος ο Γκαμάλ Αμπντέλ Νάσσερ, που θα διατελέσει πρόεδρος της χώρας από το 1956 μέχρι τον θάνατό του το 1970. Η πολιτική του Νάσσερ υπήρξε «εκσυγχρονιστική» και φυσικά «σοσιαλιστική» [εθνικοποιήσεις κ.λπ.], δηλαδή κρατοκεντρική. Ο διάδοχός του Ανουάρ Σαντάτ [πρόεδρος από το 1970 μέχρι τη δολοφονία του το 1981] θα κάνει στα τέλη της δεκαετίας του 1970 τα πρώτα δειλά βήματα προς την «οικονομική φιλελευθεροποίηση» της χώρας, την οποία θα συνεχίσει με ταχείς ρυθμούς ο διάδοχός του Χόσνι Μουμπάρακ.

3. To 1962, η Αλγερία κατακτά την ανεξαρτησία της [μετά από πολυετή ένοπλο αγώνα κατά της Γαλλίας]. Οι δύο πρώτοι ηγέτες/πρόεδροι της χώρας Αχμέτ Μπεν Μπελλά [1962-1965] και Χουαρί Μπουμεντιέν [1965-1978] εγκαθιδρύουν ένα ιδιότυπο αυταρχικό/σοσιαλιστικό καθεστώς [εθνικοποίηση των πετρελαίων, κολλεκτιβοποίηση της γης, προσπάθεια για μαζική εκβιομηχάνιση].

4. Το Βασίλειο της Λιβύης απέκτησε την ανεξαρτησία του το 1951, όμως το 1969 ο βασιλιάς Ίντρις ανατράπηκε από στρατιωτικό πραξικόπημα του οποίου ηγείτο ο 27χρονος, τότε, συνταγματάρχης Μουαμάρ Αλ Καντάφι, που κυβερνά τη χώρα μέχρι και σήμερα. Το πόσο «σοσιαλιστής» υπήρξε ο Καντάφι το διαπιστώνουμε και από την επίσημη ονομασία της χώρας: Μεγάλο Σοσιαλιστικό Λαϊκό Λιβυκό Αραβικό Τζαμαχιρίγια [«τζαμαχιρίγια»: νεολογισμός του Καντάφι: «κράτος των μαζών»].

«Υπήρξε» σοσιαλιστής ο Καντάφι; Σήμερα, δηλαδή, δεν είναι; [σήμερα-σήμερα δεν είναι τίποτα, αλλά λέμε…]

Ιδού μια οικονομική είδηση [του Δεκεμβρίου 2009] για τη Λιβύη: τα στελέχη του Διεθνούς Νομισματικού Ταμείου χαιρετίζουν «τις μακροοικονομικές επιδόσεις και τη σημαντική πρόοδο στην εφαρμογή δομικών μεταρρυθμίσεων […] οι οποίες θα στηρίξουν το στόχο των αρχών για τη διαφοροποίηση της οικονομίας από το πετρέλαιο και την προώθηση του ρόλου του ιδιωτικού τομέα».

Και τα λοιπά, και τα λοιπά…

_ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _

Διαπιστώνουμε, λοιπόν, ότι οι χώρες του αραβικού κόσμου, και εν γένει όλες οι χώρες του λεγόμενου Τρίτου Κόσμου που αποκτούν την ανεξαρτησία τους μετά το τέλος του Β’ Παγκοσμίου Πολέμου, δεν ζουν απομονωμένες  μέσα σε κάποια γυάλα, αλλά επηρεάζονται άμεσα [με μια μικρή χρονοκαθυστέρηση] από τα όσα συμβαίνουν και στις αναπτυγμένες καπιταλιστικές χώρες.

Έτσι, τα περισσότερα καθεστώτα που θα εμφανιστούν τις δεκαετίες του 1950 και 1960 στον αραβικό χώρο [συνήθως μετά από στρατιωτικά πραξικοπήματα], θα εφαρμόσουν στην πράξη αυτό που οι χώρες της Δύσης και της Ανατολής, εφάρμοσαν σχεδόν ταυτόχρονα γύρω στα 1930: τον κεντρικό σχεδιασμό και την κεντρική διαχείριση της οικονομίας. [βλ. το χθεσινό ποστ, Περιοδολόγηση του καπιταλισμού.]

Αυτός ο ιδιότυπος «κρατικός καπιταλισμός» -που κακώς ονομάζεται «σοσιαλισμός»- των αραβικών χωρών, δεν διέφερε και πολύ από τον «κρατικό καπιταλισμό» -που κακώς, επίσης, ονομάζεται «σοσιαλισμός»- των χωρών της Ανατολικής Ευρώπης – και όχι μόνον. Δεν νομίζω ότι είναι αναγκαίο να επεκταθούμε σ’ αυτό το σημείο.

Και από το τέλος της δεκαετίας του 1970, αρχίζει να εμφανίζεται και στις χώρες του αραβικού κόσμου, αυτό που ονομάστηκε «νεοφιλευθερισμός». Λογικό. Όταν οι καπιταλιστικές χώρες της Δύσης δεν μπορούν να βρουν άλλη λύση για να παρατείνουν την ύπαρξη των καθεστώτων τους, γιατί να βρουν αυτή τη λύση τα «σοσιαλιστικά καθεστώτα» του αραβικού κόσμου;

_ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _

Μη παράδοξο I

Το γεγονός ότι η κρίση, που ξεσπά στα 2007/8, πλήττει πρώτα και κύρια τους αδύναμους κρίκους του καπιταλιστικού κόσμου δεν συνιστά, νομίζω, κανενός είδους παράξοδο. [Το γιατί στην Ευρώπη η κρίση έπληξε πρώτα τα PIGS, το αφήνω για ένα από τα επόμενα σημειώματα. Υπάρχει εξήγηση.]

_ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _

Μη παράδοξο II

Καθόλου παράδοξο, επίσης, δεν είναι το γεγονός ότι η σημερινή κρίση-ντόμινο εμφανίζεται πρώτα στις χώρες της Σαχαρασίας. Νομίζω ότι το κεντρικό σύνθημα όλων των εξεγερμένων τα λέει όλα: «δημοκρατία», «ελευθερία», «κάτω η διαφθορά».

Απλά σ’ αυτές τις χώρες, δεν υπάρχει η ασφαλιστική δικλείδα της δημοκρατίας – του κοινοβουλευτισμού, αν προτιμάτε. Φτώχεια και εξαθλίωση υπάρχουν και στη Λατινική Αμερική, μόνον που εκεί υπάρχει ακόμα η προαναφερθείσα δικλείδα ασφαλείας – στο βαθμό που υπάρχει.

Στην Ασία, πάντως, «άρχισαν ήδη τα όργανα»: Ινδία, 23.02.: εκατοντάδες χιλιάδες διαδηλώνουν ενάντια στην ακρίβεια, την διαφθορά και τον πληθωρισμό.

_ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _

Μη παράδοξο III

Θεωρώ πως η ανατροπή των δικτατορικών καθεστώτων στις χώρες της Σαχαρασίας, δεν πρόκειται να λύσει κανένα απολύτως πρόβλημα. Για τον απλούστατο λόγο, ότι ο καπιταλισμός αδυνατεί [προς το παρόν;] να βρει κάποιον τρόπο που θα τον οδηγήσει μακριά από τη σημερινή κρίση. Και ο καπιταλισμός είναι το σύστημα που σήμερα κυριαρχεί σε όλα τα μήκη και τα πλάτη του πλανήτη.

Θα πρέπει, συνεπώς, να αναμένουμε διαρκείς εξεγέρσεις και όχι μόνον στις χώρες της Σαχαρασίας, και όχι μόνον σε χώρες με κοσμικά-δικτατορικά καθεστώτα. Ακόμη κι αν αυτά αντικατασταθούν από κάποια ισλαμικά καθεστώτα, το πρόβλημα θα παραμείνει, και οι εξεγέρσεις των λαών θα στραφούν, αργά ή γρήγορα, και ενάντια σ’ αυτά. Εκτός κι αν θεωρεί κανένας πως το Ιράν δεν είναι καπιταλιστικό, και πως ο Μαχμούντ έχει δίκιο στις «πολιτικές αναλύσεις» του.

_ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _

Το λιβυκό παράδοξο

Ποιο είναι, τελικά, το πρόβλημα που αντιμετωπίζει σήμερα το καπιταλιστικό σύστημα;

Η απληστία των golden boys; Αστειότητες.

Η «κακία» των καπιταλιστών που μεταφέρουν τις μονάδες παραγωγής σε χώρες με φτηνά μεροκάματα; Γελοιότητες.

Ο «φθονερός» χαρακτήρας των τραπεζιτών που «πίνουν το αίμα του κοσμάκη»; Φαιδρότητες.

Οι ξεπουλημένοι και διεφθαρμένοι ηγέτες που «ξεπουλάνε» τους λαούς τους; Τιριτρί, τιριτρό!

Νομίζω, ότι το λιβυκό παράδοξο μας δίνει την απάντηση στο παραπάνω ερώτημα. Ας δούμε μερικά συγκριτικά [και μπακαλίστικα] στοιχεία. Ως γνωστόν, δεν είμαι απόφοιτος του London School of Economics [ως εκ τούτου ζητώ συγνώμην για την απρέπειά μου να πραγματεύομαι θέματα οικονομίας], το οποίο ο υιός Καντάφι, όταν φοιτούσε σ’ αυτό προ ετών, το είχε χρηματοδοτήσει με 300 χιλ. λίρες.

Λιβύη: κατά κεφαλήν εισόδημα (εκτίμηση 2010) = 13.800 δολάρια.

Ελλάδα: κατά κεφαλήν εισόδημα (εκτ. 2010) = 30.200 δολ.

[Τα στοιχεία, και όσα ακολουθούν, από το World Factbook της CIA.]

Το κατά κεφαλήν εισόδημα στη Λιβύη είναι σε «άριστη φυσική κατάσταση». Στα ίδια επίπεδα [συν πλην 1.000 δολάρια] με εκείνο των κατοίκων της Αργεντικής, της Ουρουγουάης, του Μεξικού, της Βουλγαρίας, του Παναμά, της Λευκορωσίας… Για αφρικανική χώρα δεν το συζητάμε καν.

Λιβύη: ανεργία (εκτ. 2004) = 30%. Σήμερα, με άλλα [εκτός CIA] στοιχεία, βρίσκεται γύρω στο 21%.

Ελλάδα: ανεργία (πρόσφατα επίσημα στοιχεία της ελλ. στατ. υπηρ.) = 14%.

Λιβύη: δημόσιο χρέος / εξωτερικό χρέος = 3,3% του ΑΕΠ / 6.4 δισ. δολ. [εκτ. Δεκ. 2010]

Ελλάδα: δημόσιο χρέος / εξωτερικό χρέος = 144% του ΑΕΠ [εκτ. 2010] / 533 δισ. δολ. [εκτ. Ιουν. 2010]

Συγκρίνετε μόνον το δημόσιο χρέος των δύο χωρών ως ποσοστό του ΑΕΠ.

Λιβύη: αποθέματα [σε συνάλλαγμα και χρυσό, εκτ. 2010] = 107 δισ. δολ.

Ελλάδα: αποθέματα [σε συνάλλαγμα και χρυσό, εκτ. 2009] = 5,5 δισ. δολ.

Η Λιβύη, σε σχέση με την Ελλάδα, «κολυμπάει» στο χρήμα.

Ποιο είναι, τελικά, το πρόβλημα των Λίβυων;

Μα, η ανεργία. Το ποσοστό του 21% [και με το ένα τρίτο του πληθυσμού κάτω από το όριο της φτώχειας] είναι τεράστιο. Και, πέραν του γεγονότος ότι στη χώρα δουλεύουν κάποιες [λίγες] εκατοντάδες χιλιάδες αλλοδαποί [σε εξειδικευμένες θέσεις εργασίας], το ερώτημα είναι:

Γιατί το καθεστώς Καντάφι δεν χρησιμοποιεί όλα αυτά τα συναλλαγματικά αποθέματα της χώρας για να δημιουργήσει νέες θέσεις εργασίας;

Γιατί δεν μπορεί!

Ό,τι δημόσιο έργο μπορούσε και μπορεί να το κάνει η κυβέρνηση της Λιβύης το έκανε και το κάνει. [Γνωστή, για παράδειγμα, η κατασκευή αγωγών μεταφοράς νερού μήκους χιλιάδων χιλιομέτρων…]

Το μόνο που απομένει είναι να πληρώνει η κυβέρνηση της Λιβύης τους κατοίκους της χώρας για να κάθονται.

Ε, αυτά τα πράγματα απλά δεν γίνονται!

_ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _

Ηθικό δίδαγμα όσον αφορά τους διαβιούντες υπό καπιταλιστικό καθεστώς:

Bye-bye arbeit!

_ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _

Ηθικό δίδαγμα για όλους εμάς:

Ας αποχαιρετήσουμε τον παλιό -καπιταλιστικό- κόσμο όσο είναι καιρός. Όταν καταρρεύσει μπορεί να μας παρασύρει μαζί του.

_ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _

Homework για τους μελετηρούς:

Que tout change pour que rien ne change ? Crise de la modernité capitaliste et révolutions du « printemps arabe » [γαλλιστί, συγγραφέν υπό του Clément].

Advertisements
  1. 25 Φεβρουαρίου 2011 στο 2:14 μμ

    Μαζική διανομή χρημάτων Όπως έγινε γνωστό την Παρασκευή, το καθεστώς Καντάφι, σε μία προσπάθεια να κρατηθεί στην εξουσία, διέταξε τη μαζική διανομή χρημάτων με την μορφή αύξησης μισθών και επιδομάτων για την αγορά τροφίμων. Σύμφωνα με την κρατική τηλεόραση, κάθε οικογένεια θα λάβει 500 δηνάρια Λιβύης (400 δολάρια) για να μπορέσει να καλύψει το αυξημένο κόστος των τροφίμων, ενώ οι μισθοί για κάποιες κατηγορίες δημοσίων υπαλλήλων θα αυξηθούν κατά 150%.

    Εμπρός στο δρόμο που χάραξε το Κουβέιτ και το Μπαχρέιν. Και μέσα σ’ όλα αυτά θυμήθηκα και το τι έκαναν, στα παλιά τα χρόνια, οι ιταλοί εργάτες: “Πώς έχεις την απαίτηση να αλλάξεις αυτόν τον κόσμο αν δεν τον έχεις γνωρίσει ακόμα;”

    Λέτε, τελικά, οι άραβες σύντροφοι να είναι τόσο… προωθημένοι και να τα καταφέρνουν εκεί που εμείς αποτυγχάνουμε παταγωδώς; Δηλαδή, να τους πληρώνουν για να κάθονται; [Κι ας πάει στο παλιάμπελο κι ο καπιταλισμός!] Λέτε;;;

  2. 25 Φεβρουαρίου 2011 στο 5:52 μμ

    Γιατι μονο επιδοματα και μισθους;Γιατι το κρατος ειναι ΠΟΛΥ.Αν γινει λιγοτερο δεν θα ειναι ‘σοσιαλιστικο’ με τον καθε Κανταφι.Το χρημα θελει και ελευθερια που να τα ξοδεψεις.Και μετα ζητα και εξουσια το κυριοτερο.Αυτη δεν μπορει να δοθει…(πετρελαια γαρ).

  3. 25 Φεβρουαρίου 2011 στο 7:58 μμ

    Οι «σοσιαλιστές», όπου Γης, το έχουν αυτό το… μικρό κόλλημα με την εξουσία. Πρώτα πρέπει να χάσουν την ψυχή τους και μετά το γκουβέρνο.

  4. 25 Φεβρουαρίου 2011 στο 8:05 μμ

    Νίκος Μπογιόπουλος, στο σημερινό «Ριζοσπάστη, για την παρουσία του ΔΝΤ σε Τυνησία, Αίγυπτο και Λιβύη:

    «Τσουνάμι» ΔΝΤ στη Μεσόγειο

    Από εκεί και η παρασημοφόρηση του Στρως-Καν από τον Μπεν Αλί:

    Και φιλμάκι του CNN από διαδήλωση στη Βεγγάζη προχθές:

    Και τα δύο links μέσω του buzz.

  5. Χρηστος Κ.
    25 Φεβρουαρίου 2011 στο 10:55 μμ

    θα ηθελα να ρωτησω αν ξερεις ποιο ειναι το ιδιοκτησιακο καθεστως των πετρελαιων στη Λιβυη.

  6. 25 Φεβρουαρίου 2011 στο 11:52 μμ

    Κουρελάριε, όλα σωστά (και η μπηχτή περί της κατάρρευσης της ίδιας της μισθωτής εργασίας στο τέλος πολύ καλή)…

    Ο Τσάβεζ με απογοήτευσε. Καλά… επιτρέπεται τώρα, σοβαρός και σύγχρονος ηγέτης με πρόσβαση ΚΑΙ στο τουίτερ να λέει τέτοιες μαλακίες? ΠΩΣ τα κατάφερε και ζει κι αυτός στην κοσμάρα του?

  7. 26 Φεβρουαρίου 2011 στο 2:41 πμ

    Αν και δεν γνωρίζω πολυ καλά τα ζητήματα και τα θέματα της αγαπημένης σου Σαχαρασίας, χαίρομαι πάρα πολύ που διαπιστώνουν και άλλοι ότι η καπιταλιστική ανάπτυξη (ασχέτως πολιτειακού προσήμου) είναι σε γενικές γραμμές κοινή και ίδια (και επι την ευκαιρία 20 χρόνια ας πούμε είναι ελάχιστη διαφορά μέσα στην ιστορική κίνηση). Σε αυτό εγώ από την πλευρά μου να προσθέσω ότι όπως είναι ίδια (ή καλύτερα) ακολουθεί τις ίδιες κατευθύνσεις η καπιταλιστική κίνηση, με τον ίδιο περίπου τρόπο κινούνται και οι αντιστάσεις από τα κάτω.

    Με τον κίνδυνο να καταντήσω γραφικός (αλλά τι να κάνουμε ο καθείς με τα κολλήματα του), η ίδια σειρά ακολουθήθηκε και στην Κίνα. Προσπάθεια πρωταρχικής συσσώρευσης κατά την δεκαετία του 50, ταιλορισμός και φορντισμός τις δεκατίες του ’60 (μαζί με τις πρώτες θεσμίσεις κράτους πρόνοιας).Νεοφιλελευθερισμός το 79 με την θέσμιση των πρώτων ειδικών οικονομικών ζωνών και γκρέμισμα των προνοιακών θεσμών στα 80΄ς.

    Επίσης κάτι ακόμα, λέμε για τον φορντισμό ότι εφαρμόστηκε στην αμερική από το 14-15. Ωστόσο, ας λάβουμε υπόψην μας ότι η μαζική υιοθέτηση του μοντέλου αυτού θα γίνει καμιά 20 χρόνια αργότερα με τον Β ΠΠ να δίνει την καλύτερη αφορμή. Με αυτό θέλω να πω ότι κατα τη γνώμη μου η ΗΠΑ αλλά και όλος ο δυτικός κόσμος τον φορντισμό των γνώρισαν από το 50 και μετά και όχι από το 20. Με βάση αυτό ας πούμε, δε θεωρώ και πολύ μεγάλες αποκλίσεις μεταξύ πρώτου, δεύτερου ή τρίτου κόσμου…

    ΥΓ. Η αλλαγή του τρόπου εργασίας που έφερε ο φορντισμός ήταν τεράστια, και χρειάστηκε πολύ χρόνο και για την αλλαγή του αμετάβλητου κεφαλαίου αλλά κυρίως για να πεισθεί το μεταβλητό κεφάλαιο να δουλέψει το αμετάβλητο, οπότε έτσι και αλλιώς δεν μπορεί μέσα σε μια 5ετία ας πούμε να αλλάξει όλη η βιομηχανική υποδομή μιας χώρας.

  8. 26 Φεβρουαρίου 2011 στο 7:43 πμ

    @ Χρηστος Κ.

    Τα «πάντα» βρίσκονται υπό τον έλεγχο της Εθνικής Εταιρείας Πετρελαίων, η οποία μέσω θυγατρικών εταιρειών ελέγχει άμεσα το 50% της παραγωγής πετρελαίου. Η ΕΕΠ όμως έχει συστήσει κοινές εταιρείες και με ένα σωρό ξένες πετρελαϊκές εταιρείες [από τη Βραζιλία ως την Πολωνία, για να μην μιλήσουμε για τις μεγάλες πολυεθνικές]. Κάποιες απ’ αυτές ασχολούνται μόνον με την έρευνα για νέα κοιτάσματα, κάποιες μόνον με την άντληση, κάποιες και με τα δύο. Στις κοινές εταιρείες η ΕΕΠ συμμετέχει με ποσοστό όχι μικρότερο του 50%. Άρα, χοντρικά, το κράτος ελέγχει περί το 75% της παραγωγής. Ίσως πολύ περισσότερο, αλλά όχι πολύ λιγότερο.

  9. 26 Φεβρουαρίου 2011 στο 7:49 πμ

    @ OMADEON

    Μόνον μπηχτή;;; Μάτια έβγαζε. [Αν και οφείλω να ομολογήσω ότι εσχάτως τσεκάρω κάποιες θεωρίες, να δω αν ισχύουν, με ενδιαφέροντα αποτελέσματα – όχι μόνον σε γεωπολιτικό επίπεδο, αλλά και στο καθαρά άμεσο κοινωνικό περιβάλλον μου. Το έχουν αυτό οι «καλές» θεωρίες 😉 ]

    Για τον Τσάβες τι να πω; Μου τα ‘λεγε ένας πιτσιρικάς [εξ Εσπερίας] που πήγε ένα χρόνο σχολείο στη Βενεζουέλα, αλλά δεν τον πίστευα. Είναι το «ψώνιο» [η αρρώστια της εξουσίας]. Στο Tweeter Twitter, υποθέτω, ο καθένας είναι ελεύθερος να λέει τα δικά του 😉

  10. 26 Φεβρουαρίου 2011 στο 8:10 πμ

    @ βα.αλ

    Μέσες άκρες τα ίδια συμβαίνουν σε ολόκληρο τον πλανήτη [ανεξαρτήτων πολιτειακών προσήμων, όπως λες κι εσύ]. Γι’ αυτό παρουσιάζει, ας πούμε, ενδιαφέρον να διαβάζει κάποιος αυτά που έγραφαν οι αμερικανοί κοινωνιολόγοι στα ’80s, για να γλιτώσει από τον κόπο να περιγράψει τα ίδια φαινόμενα στην Ελλάδα, π.χ., που συνέβησαν στα ’90s ή στα 2000’s.

    Η Κίνα μάλλον βίωσε όλες τις φάσεις ανάκατα, στα πρώτα τριάντα χρόνια. Από το 1979 και μετά είναι ένα καλό εργαστήριο για τα όσα συμβαίνουν στον πλανήτη.

    Αν και θα πρέπει πάντα να έχουμε υπόψη μας μια μικρή λεπτομέρεια: πως όσες χώρες πρόλαβαν κι ανέβηκαν στο τραίνο του καπιταλισμού τον 19ο ή στις αρχές του 20ου αιώνα, πρόλαβαν. Οι υπόλοιποι είναι καταδικασμένοι να περιμένουν στις άθλιες αίθουσες αναμονής των σταθμών ενός ανύπαρκτου σιδηροδρομικού δικτύου.

    Οι αποκλίσεις, για να απαντήσω και σε μια μεταγενέστερη παρατήρησή σου, είναι τέτοιου είδους. «Τεχνολογικού» ή αν προτιμάς «παραγωγικού» επιπέδου. Σε επίπεδο κοινωνικών σχέσεων δεν είναι και τόσο μεγάλες οι διαφορές.

    Κάπως έτσι ίσως εξηγούνται και οι εξεγέρσεις στη Σαχαρασία. Κάποιοι θέλουν να ελπίζουν ακόμα ότι το τραίνο θα περάσει, κάποιοι αρχίζουν και συνειδητοποιούν ότι ούτε τραίνο υπάρχει, ούτε σιδηροτροχιές…

    Για τον φορντισμό: εντάξει, κανένας δεν είπε ότι γύρισε ένα κουμπάκι το 1914, και όλα δούλευαν… αλυσίδα. Εξάλλου, η αντίσταση στον φορντισμό μόνον αμελητέα δεν ήταν. Στα εργοστάσια του Φορντ για κάθε 100 εργάτες που τελικά έμεναν για να εργαστούν μακροπρόθεσμα στην αλυσίδα προσλαμβάνονταν 963 – αν θυμάμαι καλά. Οι υπόλοιποι 863 την «έκαναν» άμεσα. Φυσικά, και η μετανάστευση προς τις ΗΠΑ εκείνη την περίοδο έπαιξε το ρόλο της στην αλυσίδα. Ανειδίκευτοι μετανάστες, χωρίς να γνωρίζουν τη γλώσσα, τι άλλο θα μπορούσαν να περιμένουν;

    Και δεν νομίζω ότι ο φορντισμός άρχισε να εφαρμόζεται ευρύτατα μετά το 1950. Ήδη στη δεκαετία του 1930, μέσα στην κρίση, είχε σημειωθεί ο μεγαλύτερος εκσυγχρονισμός των επιχειρήσεων στις ΗΠΑ που έγινε ποτέ.

    ΥΓ. Σε μια πενταετία τίποτα δεν μπορεί να αλλάξει ριζικά. Αλλά υπάρχουν πράγματα που κυοφορούνται, πράγματα που επιβάλλονται, πράγματα που αποσιωπούνται, και στο τέλος εμφανίζονται όλα ως «φυσική αναγκαιότητα».

  11. Χρηστος Κ.
    26 Φεβρουαρίου 2011 στο 8:17 πμ

    Ακουγοντας για καταθεσεις και επενδυσεις ιλλιγιωδων ποσων σε τραπεζες και ακινητα ο τυπος προφανως ηταν η μεγαλυτερη μπιζνα στην βορεια Αφρικη. Και πιστευω οτι η εξεγερση εχει πλεον τετοια αιματηρη μορφη γιατι ο Μουαμαρ δε προκειται να αφησει ευκολα τα φραγκα και την εξουσια. Α να μη ξεχασω την στηριξη του αν»υπαρκτου» σοσιαλισμου με εκπαιδευσεις στρατιωτικων στην σοβιετια αλλα και το ταγμα γυναικων απο ανατολικη γερμανια που τον προστατευε. Οπως επισης και την πωληση κατ’ εξαιρεση πολεμικου υλικου απο την παλαι ποτε σοβιετια. Αληθεια εχετε ακουσει καποια ανακοινωση απο το ΚΚΕ για την Λιβυη?

  12. 26 Φεβρουαρίου 2011 στο 9:01 πμ

    @ Χρηστος Κ.

    Αφού μας θύμισες τις… αβρότητες των χωρών του ανύπαρκτου σοσιαλισμού προς τον Καντάφι, γιατί δεν μας θυμίζεις και τις αβρότητες των χωρών του υπαρκτού καπιταλισμού τα τελευταία χρόνια;

    Και φυσικά ακούσαμε την ανακοίνωση του ΚΚΕ για τη Λιβύη. Δημοσιεύτηκε και στον Ριζοσπάστη πριν από 2-3 μέρες. Τα υπόλοιπα κόμματα τι έχουν πει;

  13. Χρηστος Κ.
    26 Φεβρουαρίου 2011 στο 9:20 πμ

    Καλα προφανως δεν ειμαι μονο εγω αυτος που θυμαται. Δεν το εβαλα το ζητημα κατα αντιπαραβολη. Υπαρχουν οι φωτογραφιες του Παπανδρεου senior και junior που αποδεικνυουν τους στενους δεσμους του «κινηματος». Οι επισκεψεις Μπερλουσκονι, οι πωλησεις οπλων, οι εταιριες που κανουν μπιζνες.
    Οσον αφορα τα αλλα κομματα της αριστερας υπαρχουν ανακοινωνσεις εδω και μερες.
    Δεν θελω να ερθω σε αντιπαραθεση μια αναφορα εκανα.

  14. 26 Φεβρουαρίου 2011 στο 9:59 μμ

    OMADEON :

    Ο Τσάβεζ με απογοήτευσε. Καλά… επιτρέπεται τώρα, σοβαρός και σύγχρονος ηγέτης με πρόσβαση ΚΑΙ στο τουίτερ να λέει τέτοιες μαλακίες? ΠΩΣ τα κατάφερε και ζει κι αυτός στην κοσμάρα του?

    Δεν νομίζω ότι ζει στην κοσμάρα του, απλά προειδοποιεί το λαό της Βενεζουέλας για τους βομβαρδισμούς που θα επακολουθήσουν στην περίπτωση που ο τελευταίος ακολουθήσει το δρόμο του λαού της Λιβύης… ;). Όσο για τα περι σοβαρότητας και συγχρονικότητας (όχι με την έννοια του Jung),δεν μπορώ να αντιληφθώ τι σχέση μπορεί να εχει ένας σταλινο-μαοϊκός μ’ αυτες τις δύο έννοιες, και πολυ περισσότερο ένας…ηγέτης, sorry…(εκτός κι αν το λές ειρωνικά…)

  15. 1 Μαρτίου 2011 στο 6:31 μμ

    Το κλειδί των εξεγέρσεων στη Μέση Ανατολή βρίσκεται στη Σαουδική Αραβία, κατά τον Ρόμπερτ Φισκ. «Ανακαλύπτουμε ξαφνικά ότι οι άραβες ηγέτες πάντα ήθελαν τη δημοκρατία! Ο Βασιλιάς Μπασάρ της Συρίας αυξάνει τους μισθούς των δημοσίων υπαλλήλων. Ο Βασιλιάς Μπουτεφλίκα της Αλγερίας ξαφνικά ανέστειλε την ισχύ του καθεστώτος έκτακτης ανάγκης. Ο Βασιλιάς Χαμάντ του Μπαχρέιν άνοιξε τις πόρτες των φυλακών. Ο Βασιλιάς Μπασίρ του Σουδάν δεν θα θέσει ξανά υποψηφιότητα για την προεδρία. Ο Βασιλιάς Αμπντάλα της Ιορδανίας εξετάζει την ιδέα μιας συνταγματικής μοναρχίας. Και η αλ-Κάιντα σιωπά», γράφει μεταξύ άλλων ο Ρ. Φισκ στην Ιντιπέντεντ και προσθέτει: «Το κλειδί όμως των μελλοντικών εξελίξεων βρίσκεται αλλού: στη Σαουδική Αραβία. Συνηθίζουμε να θεωρούμε αυτή τη χώρα άσχετη με τη σύγχρονη πολιτική και να γελάμε όταν ο Βασιλιάς Αμπντάλα υπόσχεται να δώσει στην Αίγυπτο αυτά που θα κόψει η Ουάσινγκτον ή όταν υπόσχεται να εξαγοράσει έναντι 36 δισεκατομμυρίων δολαρίων τη σιωπή των υπηκόων του. Όμως τα πράγματα δεν είναι για γέλια. Η αραβική εξέγερση που έδιωξε τους Οθωμανούς από την αραβική γη ξεκίνησε στις ερήμους της Αραβίας. Από εκεί ξεκίνησε και ο ουαχαμπισμός, που ενέπνευσε τους βομβιστές αυτοκτονίας. Οι Σαουδάραβες υπέθαλψαν τον Οσάμα μπιν Λάντεν και την αλ-Κάιντα και τους Ταλιμπάν. Από εκεί προέρχονταν οι περισσότεροι από τους αεροπειρατές της 11ης Σεπτεμβρίου. Μπορεί λοιπόν κανείς να διατυπώσει την εκτίμηση ότι σε αυτό το βασίλειο του πετρελαίου, των ιερών τόπων και της διαφθοράς θα κριθεί η επίδειξη μεσανατολικής ιστορίας που τον τελευταίο καιρό γίνεται μπροστά μας».

    Πηγή στα ελληνικά και στα αγγλικά

    Την παραπάνω ανάλυση, τη βάζω γιατί μέχρι τώρα υπέθετα ότι το χεράκι της εν μέρει, σε όλα αυτά το έχει βάλει κυρίως η Δύση

    Όσο για τον Τσάβεζ, εξακολουθεί να υποστηρίζει τον Καντάφι μαζί με την Κούβα και τη Νικαράγουα, όπως βλέπουμε στο κάτω μέρος της ελληνικής πηγής

    Εξαιρετική η σειρά των αναρτήσεων για την Σαχαρασία. Θα ήθελα όμως να ρωτήσω κάτι που με απασχολεί το τελευταίο διάστημα. Υπάρχει κάποια χώρα από τις 192 (επίσημα, ανεπίσημα 195) χώρες του πλανήτη που να μην έχει αλωθεί από τον νεοφιλελευθερισμό; Και ειδικότερα, να έχει περάσει μέρος ή το σύνολο των πλουτοπαραγωγικών πόρων των κρατών στα χέρια των πολυεθνικών;

  16. 1 Μαρτίου 2011 στο 10:07 μμ

    Ευχαριστούμε, για τα λινκς και τα στοιχεία.

    Νομίζω ότι το απόσπασμα που παραθέτεις [από την «Ελευθεροτυπία»] αδικεί το άρθρο του Φισκ. Λέει διάφορα ενδιαφέροντα [τα περί δυτικού τύπου «δημοκρατίας» και τα περί εφαρμογής του «τουρκικού μοντέλου» στην Αίγυπτο, για παράδειγμα] για μια περιοχή που την ξέρει, από πρώτο χέρι, πολύ καλά.

    Έχω μερικά προβληματάκια με την ανάλυση του Φισκ, προτιμώ μια άλλη προσέγγιση, πιο θεωρητική, την οποία δεν έχω ξεκαθαρίσει ακόμα. Ο Φισκ θεωρεί πως είναι πολύ δύσκολη μια μετάβαση στη «δημοκρατία» γι’ αυτά τα καθεστώτα, εγώ θεωρώ ότι το ζήτημα της «δημοκρατίας» μάλλον είναι σήμερα ήσσονος σημασίας στον πλανήτη. [Βάζω το «δημοκρατία» εντός εισαγωγικών, αφού κι ο Φισκ αναφέρεται σε δυτικού τύπου δημοκρατίες, αυτό που αποκαλώ αντιπροσωπευτική/κοινοβουλευτική/παρλαμενταρισμό κ.λπ.]

    Το ποια είναι τα μείζονος σημασίας ζητήματα, τα έχω θίξει και θα το κάνω ξανά και ξανά. Σε τελική ανάλυση, το αν μια πολιτική εκτίμηση στέκει ή δεν στέκει, μόνον τα γεγονότα μπορούν να το δείξουν. Εκεί δοκιμαζόμαστε όλοι [όχι σε κοινωνικό/πολιτικό επίπεδο (μου είναι αδιάφορο), αλλά σε προσωπικό. Θα με ενδιέφερε να καταλαβαίνω το τι παίζει στον πλανήτη, έτσι από απλή περιέργεια και για προσωπική χρήση.]

    Από τις 192/195 χώρες δεν νομίζω να έχει ξεφύγει κάποια από τον καπιταλισμό/νεοφιλελευθερισμό. Το τελευταίο ερώτημα [για τους πλουτοπαραγωγικούς πόρους] δεν το καταλαβαίνω. Μήπως λείπει κάποιο «μην» στο «να ΜΗΝ έχει περάσει»;

  17. 2 Μαρτίου 2011 στο 12:59 πμ

    Συμφωνώ με την εκτίμησή σου, ότι ακόμα και αν καταφέρουν να περάσουν σε μία δυτικού τύπου δημοκρατία, το μόνο που θα καταφέρουν είναι μία από τα ίδια, αλλά με «δημοκρατικό» προσωπείο αυτή τη φορά, που θα κρατήσει (ίσως) ήσυχο τον πληθυσμό για μερικά χρόνια. Την ανάλυση του Φισκ την έβαλα περισσότερο για το ενδεχόμενο να έχει δίκιο περί ανάμιξης της Σαουδικής Αραβίας. Αυτό αλλάζει την οπτική από γεωπολιτικής άποψης. Ίσως να μη το γνωρίζεις, αλλά πέρισυ είχαν ανακοινώνσει ότι σκοπεύουν να σταματήσουν τις εξορύξεις για να κρατήσουν ότι αποθέματα τους έμειναν για τις δικές τους ανάγκες. Φυσικά, μετά αναγκάστηκαν να ανακαλέσουν 😉

    Πράγματι μου ξέφυγε ένα ΜΗΝ 😦 Βασικά προσπαθώ να καταλάβω που το πάνε. Από τη μία έχουμε την Εταιριοκρατία που αποκτά τον έλεγχο των πλουτοπαραγωγικών πόρων όλο και περισσότερων χωρών, από την άλλη έχουμε την Κίνα σε πλήρη αλληλοεξάρτηση και τέλος το γεγονός ότι (όπως είπε και ο Στρώσε Κάνε) τα επόμενα χρόνια οι άνεργοι θα αυξάνονται με ιλιγγιώδεις ρυθμούς. Αναρωτιέμαι αν επιδιώκουν να αλληλοσκοτωθούμε μεταξύ μας για να ξεφορτωθούν τον περιττό πληθυσμό χωρίς να «ξοδευτούν»

  18. 3 Μαρτίου 2011 στο 9:49 πμ

    Δεν ξέρω ποιοι θα «καταφέρουν να περάσουν σε μία δυτικού τύπου δημοκρατία». Οι «μάζες» [τι όρος κι αυτός!] κατεβαίνουν στους δρόμους, οπότε στην αναμπουμπύλα οι πάντες αρχίζουν και παίζουν παιχνίδια – ώστε να είναι οι κερδισμένοι «μετά». Μ’ αυτή την έννοια και οι Σαουδάραβες «παίζουν παιχνίδι» και οι Ισραηλινοί και προφανώς όλοι οι μεγάλοι παγκόσμιοι και περιφερειακοί παίκτες.

    Το μεγάλο ερώτημα είναι αν το παιχνίδι παίζεται με τους κανόνες που παιζόταν μέχρι πριν από μερικά χρόνια, ή αν οι κανόνες αυτές έχουν αλλάξει. Πιστεύω ότι, λόγω κρίσης, συμβαίνει το δεύτερο. Τα πάντα είναι ρευστά. Και όλα… ρευστοποιούνται διαρκώς. «Πούλα! Πούλα!» λένε οι χρηματιστές όταν ξεσπά κάποια χρηματιστηριακή κίνηση. Το ίδιο λένε σήμερα οι πάντες [όχι και τόσο δυνατά] όσον αφορά αναλύσεις/θεωρίες/γεωπολιτικές κ.ο.κ.

    Το ίδιο θα έπρεπε να λέμε κι εμείς. Ένα ποστάκι που δεν έχω ακόμα γράψει είναι και το «Τρέξτε σύντροφοι! Ο παλιός κόσμος βρίσκεται πίσω μας!»

    Και ως προς αυτό, συμφωνωδιαφωνώ με εκείνους που βρίσκουν κάποιες αναλογίες μεταξύ των εξεγέρσεων στη Σαχαρασία και των εξεγέρσεων στην Ευρώπη το 1848. Μεγαλύτερο κομμάτι της -καπιταλιστικής- πίτας ήταν το αίτημα και τότε και σήμερα. Μόνον που πίτα δεν υπάρχει σήμερα. Θα δούμε.

    Και δεν πιστεύω ότι σκοπός τους είναι να ξεφορτωθούν τον περιττό πληθυσμό. Ίσως κάποιοι κύκλοι να το επιθυμούν σε φιλοσοφικό και μόνον επίπεδο, αλλά δεν νομίζω ότι αποτελεί, ή θα αποτελέσει, βασική τους πολιτική τα επόμενα χρόνια. Θα δούμε!

  1. No trackbacks yet.

Σχολιάστε

Εισάγετε τα παρακάτω στοιχεία ή επιλέξτε ένα εικονίδιο για να συνδεθείτε:

Λογότυπο WordPress.com

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό WordPress.com. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Twitter

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Twitter. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Facebook

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Facebook. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Google+

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Google+. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Σύνδεση με %s