Αρχική > Φιλοσοφία > Ο φιλόσοφος για τους φιλοσόφους [και ένα σονέτο]

Ο φιλόσοφος για τους φιλοσόφους [και ένα σονέτο]

Ο Νίτσε κατάλαβε πολύ καλά, επειδή το έζησε ο ίδιος, σε τι έγκειται το μυστήριο της ζωής ενός φιλοσόφου. Ο φιλόσοφος κάνει κτήμα του τις ασκητικές αρετές -ταπεινοσύνη, ένδεια, αγνεία- προκειμένου να τις θέσει στην υπηρεσία εντελώς ιδιότυπων, ανήκουστων σκοπών, ελάχιστα ασκητικών στ’ αλήθεια.

Με τις αρετές αυτές εκφράζει τη μοναδικότητά του. Δεν αντιπροσωπεύουν για εκείνον σκοπούς ηθικής τάξεως, ούτε και θρησκευτικά μέσα ενόψει μιας άλλης ζωής, αλλά μάλλον τα «αποτελέσματα» της ίδιας της φιλοσοφίας· διότι άλλη ζωή δεν υπάρχει για τον φιλόσοφο. Ταπεινοσύνη, ένδεια, αγνεία γίνονται ήδη από τώρα τα αποτελέσματα μιας ιδιαίτερα πλούσιας και πληθωρικής ζωής, μιας ζωής αρκετά δυνατής […]

Μπορεί ο φιλόσοφος να κατοικεί σε διάφορα Κράτη, να συχνάζει σε διάφορους κύκλους, αλλά υπάρχει σαν ερημίτης, σαν σκιά, ταξιδευτής, ένοικος επιπλωμένων δωματίων […]

Gilles Deleuze,
Σπινόζα – Πρακτική Φιλοσοφία
,
μετ. Κική Καψαμπέλη, εκδ. νήσος, 1996

«Ενοικος επιπλωμένων δωματίων»: με πράσινη μοκέτα, ασφαλώς, και βαμμένους πράσινους τοίχους…

Στην βιομηχανική ζώνη του Λος Άντζελες…

Επιρροές ή συγχρονικότητα;

_ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _

Το Σονέτο του Χόρχε Λουΐς Μπόρχες για τον Σπινόζα:

“Las traslucidas manos del judio
Labran en la penumbra los cristales
Y la tarde que muere es miedo y frio.
(Las tarde a las tardes son iguales.)
Las manos y el espacio de jacinto
Que palidece en el confin del Ghetto
Casi no existen para el hombre quieto
Que esta sonando un claro laberinto.
No lo turba la fama, ese reflejo
De suenos en el sueno de otro espejo
Y el temeroso amor de las doncellas.
Libre de la metafora y del mito,
Labra un arduo o cristal: el infinito
Mapa de Aquel que es todas Sus estrellas.”

_ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _

Μετάφραση στα αγγλικά [πηγή]:

1 (literal).
The translucent hands of the Jew
Work in the penumbra, crystals
& the evening, dying, is dread & chill.
(Evenings to evenings are equal.)

The hands & space of hyacinth
Waning in the confines of the Ghetto
Almost do not exist for the man so quiet
Who is dreaming a clear labyrinth.

He’s not perturbed by fame, that reflection
Of dreams in the dream of another mirror,
Nor by the timorous love of maidens.

Free from metaphor & myth
He works a hard crystal: the Infinite
Map of That which totals His stars.

2.
The Jew’s hands, translucent in the dusk,
polish the lenses time and again.
The dying afternoon is fear, is
cold, and all afternoons are the same.
The hands and the hyacinth-blue air
that whitens at the Ghetto edges
do not quite exist for this silent
man who conjures up a clear labyrinth—
undisturbed by fame, that reflection
of dreams in the dream of another
mirror, nor by maidens’ timid love.
Free of metaphor and myth, he grinds
a stubborn crystal: the infinite
map of the One who is all His stars.

_ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _

Ο Μπόρχες για τον Σπινόζα:

«In that sonnet, I refer specifically to the philosopher Spinoza. He is polishing crystal lenses and is polishing a rather vast crystal philosophy of the universe. I think we might consider those tasks parallel. Spinoza is polishing his lenses, Spinoza is polishing vast diamonds, his ethics.»

Advertisements
Κατηγορίες:Φιλοσοφία
  1. 29 Ιουλίου 2011 στο 9:43 πμ

    Εκείνο το «αγνεία» σημαίνει κάτι πολύ απλό:

    Να μην ξοδεύεται κανένας σε μαλακίες.

    Την καλημέρα μου!

  2. 29 Ιουλίου 2011 στο 2:29 μμ

    όλα αυτά δεν αφορούν όσους φιλοσοφούν επαγγελματικά φαντάζομαι…
    μου θυμίσατε τον Τανιζάκι όταν έκραζε «μα είσαι φιλόσοφος!»…
    φαντάζομαι πως ο γιαπωνέζικος εγκέφαλός του θα ταν έτοιμος να εκραγεί προσπαθώντας να χωρέσει την έννοια ενός φιλοσόφου-απατεώνα…
    άσχετο ίσως αλλά θα ήθελα να το θέσω:
    σκέφτομαι πως οι διατυπώσεις των μεγάλων, επιτυχημένων, φιλοσόφων δεν έχουν μεγαλύτερη χρησιμότητα από τα βαράκια κάτω από το κρεβάτι μου αν δεν τα χρησιμοποιήσω…
    συγχωρέστε μου τον κυνισμό, καλό απόγευμα!

  3. Ανεστιος
    29 Ιουλίου 2011 στο 3:43 μμ

    @ katabran

    ολα οσα λεγονται και διατυπωνονται ειναι ασκησεις υπενθυμισης και ξεκαθαρισματος , πολλες φορες ολα αυτα ειναι γνωστα οταν κανεις σιωπηλος τα αντικρυσει.
    η ασκηση της ζωης τελικα ειναι το ζεον υδωρ,
    γιατι αραγε προκαλεσε θλιψη η απολογια του χαιντεγγερ και οχι τα θυματα εκεινης της περιοδου; ετσι κι αλλιως μια απολογια ηταν και σαν τετοια αξιζε την αδιαφορια μας. τι ειδους διαστροφη κατεχει τους αναγνωστες της φιλοσοφιας;

    καλο καλοκαιρι

    @ρακος

    αν ολα ειναι καλα απο δευτεροτριτη θαχεις μπαντιου να διαβασεις 🙂

    καλυτερο σ και ακομη καλυτεροτερο κ

  4. 29 Ιουλίου 2011 στο 8:24 μμ

    @ katabran

    Αποδίδω τον κυνισμό σας στις κυνάδες ημέρες που βιώνουμε εσχάτως. Ιάσιμος. Σε κάθε περίπτωση.

    Θα μπορούσαμε, νομίζω, κι εμείς, ως παιγνιώδεις χειριστές των λέξεων [ωχριώ, φυσικά, μπροστά σας], να επιτρέψουμε στους δυστυχείς φιλοσόφους να καταπολεμούν την ανία τους με τον ίδιο τρόπο.

    Καλό σας βράδυ!

    _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _

    @ Ανεστιος

    Αν πάρει κανείς το πονηρό το μονοπάτι που πάει ντουγρού στην κατηφόρα τη μεγάλη, δεν θα σταματήσει ασφαλώς ούτε στον Μπαντιού, ούτε καν στον Βέλτσο. Αλίμονο! Θα σταματήσω μόνον στον πάτο αυτής της κοιλάδας του σεσηπότος νοήματος…

    Άριστον και… αριστερότερον!

  5. Γιάννης Ν
    31 Ιουλίου 2011 στο 11:23 μμ

    Δεν έχω διαβάσει Σπινόζα. Μου θυμίσατε όμως αυτό :

    Όπως όλοι οι άνθρωποι, βρέθηκα κι εγώ μ΄ ένα όνομα : Μόργκαν. Όχι ο τραπεζίτης που χρειαζόντανε να ΄μαι, ούτε ο εθνολόγος που θα ΄θελα. Μόργκαν, ο παλαβός εραστής, να παριστάνω το χιμπατζή μπροστά στον τάφο του Μάρξ. Βέβαια, τέτοια πράγματα δεν επιτρέπονται, μια κι ο Μαρξ ήταν μεγάλο κεφάλι, αλλά είμαι ευχαριστημένος απ΄ τη στάση μου, γιατί στη ζωή μου με ταλαιπώρησε κι έπρεπε κάποτε ν΄ απαλλαγώ κι απ΄ αυτόν. Γενικά απ΄ τους φιλοσόφους δεν είδα όφελος κι έτσι είμαι δικαιολογημένος απόλυτα που προτιμώ ένα σπίνο να κελαηδεί την αυγή ή μια πινέζα τη στιγμή που τη χρειάζομαι να σιάξω της κουζίνας τα ράφια, παρά τον Σπινόζα.

    Μάριος Χάκκας, διήγημα Ο φόνος, απ΄ τη συλλογή ο Μπιντές.

    Στ΄ αλήθεια καλά περνάμε …..

  6. 31 Ιουλίου 2011 στο 11:41 μμ

    Ω! Μάριος Χάκκας! Ήθελα να τον διαβάσω από κείνα τα χρόνια. Ποτέ δεν είναι αργά, ωστόσο. [Τότε, αν θυμάμαι καλά, είχα διαβάσει κάποια διηγήματά του στο «Αντί». Ακόμη ένας για τον οποίο οι «σύλλογοι της Αριστεράς» σιωπούν…]

    [Περιαυτολογώντας] Δεν έχω παραστήσει ποτέ τον χιμπατζή στον τάφο του Μαρξ. Μια φορά απλά φωτογραφήθηκα στον τάφο του Χέγκελ [παριστάνοντας ή όντας ο Αρλεκίνος ;-)] κι αυτή ήταν η μοναδική φωτογραφία μου που κυκλοφορούσε μέχρι πριν λίγο καιρό στο ιντερνέτι. Ίσως και να κυκλοφορεί ακόμα.

    Μια χαρά περνάμε.

    Σας ευχαριστώ για την «υπενθύμιση». Ειλικρινά.

    Καλό σας βράδυ!

  7. Γιάννης Ν
    1 Αυγούστου 2011 στο 12:24 πμ

    Καλό βράδυ Ράκο. (σε καμία περίπτωση δεν σου λέω πως να γράφεις ή να απαντάς στα σχόλια, γράφε όπως σου γουστάρει, διευκρινίζω απλώς ότι ο δικός μου πληθυντικός είχε μέσα και τον/την Katabran, παράλειψη δική μου που δεν το ξεκαθάρισα) …

    Πάρε και φατσούλα 🙂

    Ο Χάκκας τα σπάει …

  8. 1 Αυγούστου 2011 στο 12:28 πμ

    Ω, σόρρυ. Δεν το κατάλαβα για την Katabran, και τον πληθυντικό. Συγνώμην.

    Για τον Χάκκα θα φροντίσω…

    Καλό βράδυ!

  9. 16 Αυγούστου 2012 στο 12:54 μμ

    Αψογοσύνη, που λένε: λιτότητα, περίσκεψη, αθωότητα, απλότητα, και πάνω απ’ όλα έλλειψη αυταρέσκειας.

  1. No trackbacks yet.

Σχολιάστε

Εισάγετε τα παρακάτω στοιχεία ή επιλέξτε ένα εικονίδιο για να συνδεθείτε:

Λογότυπο WordPress.com

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό WordPress.com. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Twitter

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Twitter. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Facebook

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Facebook. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Google+

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Google+. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Σύνδεση με %s