Αρχική > Αφορισμοί, Βιβλία, Καθιστό Ά-λογο, Παραφύλαξη > Είμαι κάτι σαν επίρρημα…

Είμαι κάτι σαν επίρρημα…

Η επιβίωση χωρίς τους ρόλους είναι πολιτικός θάνατος. Όπως έχουμε καταδικαστεί σε επιβίωση, έτσι έχουμε καταδικαστεί και στο να ‘μαστε «αξιοπρεπείς» στο μη αυθεντικό. Η αρματωσιά εμποδίζει την ελευθερία των χειρονομιών και μετριάζει τα τραντάγματα. Κάτω απ’ το καβούκι, όλα είναι τρωτά. Το μόνο που απομένει, λοιπόν, είναι η παιχνδιιάρικη λύση του «να κάνεις πως…» · να παίζεις ύπουλα με τους ρόλους.

Ταιριάζει να υιοθετηθεί εδώ η πρόταση του Ροζάνοφ: «Εξωτερικά είμαι κλιτός. Υποκειμενικά, είμαι απόλυτα άκλιτος. Δεν κρεμιέμαι από πουθενά. Κάτι σαν επίρρημα«. […]

Το να πετάξω τους ρόλους σα δέμα παλιόρουχα θα σήμαινε πως αρνιέμαι τον διαχωρισμό και ρίχνομαι στον μυστικισμό ή τον σολιψισμό. Βρίσκομαι στα λημέρια του εχθρού κι ο εχθρός βρίσκεται στα λημέρια μου. Δεν πρέπει να με σκοτώσει, γι’ αυτό καταφεύγω στο καβούκι των ρόλων. Δουλεύω, καταναλώνω, ξέρω πώς να φαίνομαι πολιτισμένος, και δεν προσβάλλω τα ήθη. Παρ’ όλ’ αυτά, πρέπει να καταστρέψω αυτόν τον τόσο φκιαχτό κόσμο· να γιατί οι υποψιασμένοι παίζουν αναμεταξύ τους με τους ρόλους. Πέρνα για ανεύθυνος, να ποιος είν’ ο καλύτερος τρόπος για να ‘σαι υπεύθυνος για τον εαυτό σου. Όλα τα επαγγέλματα είναι βρώμικα, ας τα ασκούμε βρώμικα· όλοι οι ρόλοι είναι ψέμα, ας τους βάλουμε να αυτοδιαψευσθούν! […]

Όσο αποσπάσαι απ’ τον ρόλο, τόσο τον χειρίζεσαι σαν όπλο ενάντια στον αντίπαλο. Όσο φυλάγεσαι από το βάρος αντικειμένων, τόσο κερδίζεις σε ελαφρότητα κινήσεων. Οι φίλοι διόλου δεν εμποδίζονται από τύπους, καβγαδίζουν ανοιχτά, ξέροντας πως δεν μπορούν να πληγωθούν. Όπου η επικοινωνία πασχίζει να γίνει αληθινή, η παρεξήγηση δεν είναι έγκλημα.

Αν, όμως, με πλευρίσεις πατόκορφα οπλισμένος, επιβάλλοντάς μου τη μάχη για να βρεθεί με τη νίκη ο τρόπος συμφωνίας, τότε από μένα θα βρεις μονάχα μια προφασιστική πόζα, μια σιωπή που θα σου δίνει να καταλάβεις πως ο διάλογος τέλειωσε. Η αμφισβήτηση των ρόλων αφαιρεί πρώτα και κύρια κάθε ενδιαφέρον για συζήτηση. Μονάχα ο εχθρός αποζητάει τη συνάντηση στο πεδίο των ρόλων, στην κονίστρα του θεάματος. Δεν είναι άραγε αρκετός ο σεβασμός, ολημερίς, στα φαντάσματά του, χωρίς να χρειάζονται κι οι λυκοφιλίες αποπάνω; Ακόμα κι αν το δάγκωμα και το αλύχτισμα μπορούσαν να μας συνειδητοποιήσουν για το σκυυλολόι των ρόλων, να μας αφυπνίσουν ξαφνικά στη σημασία του εαυτού μας… […]

Δεν γίνεται να ανακαλυφθεί τίποτα, επειδή ο κόσμος είναι δοσμένος μια για πάντα, αλλά η αποκάλυψη περιμένει τον προσκυνητή, τον ιππότη, τον περιπλανώμενο, στο σταυροδρόμι. Στην πραγματικότητα, η αποκάλυψη βρίσκεται μες στον καθένα: διασχίζοντας τον κόσμο, την αναζητάει  και μακριά, και ξάφνου τη βλέπει ν’ αναβρύζει, θαυματουργή πηγή που ξεπηδάει από την αγνότητα κάποιας χειρονομίας, στον τόπο μάλιστα όπου ο ατιμασμένος αναζητητής δεν είχε τίποτα προμαντέψει. Η πηγή κι ο πύργος κυριαρχούν στη δημιουργική φαντασία του Μεσαίωνα. Ο συμβολισμός τους είναι πεντακάθαρος: πίσω από την κίνηση, βρες το αμετακίνητο· πίσω απ’ το αμετακίνητο, βρες την κίνηση. […]

Αν ο ρόλος σου επιβάλλεται στους άλλους, γίνε αυτή η εξουσία που δεν είναι «εσύ», κι άσε, μετά, το φάντασμά σου να τριγυρνάει. Πάντα χάνει κανείς σε αγώνα γοήτρου, μην κουράζεσαι άδικα. Όχι μάταιους καβγάδες, όχι άχρηστες συζητήσεις, όχι ρητορείες, όχι συμπόσια, όχι βδομάδες μαρξιστικής σκέψης! Όταν χρειαστεί να χτυπήσεις για να ελευθερωθείς πραγματικά, χτύπα του σκοτωμού! Οι λέξεις δεν σκοτώνουν!

Σε τριγυρίζουν άνθρωποι, θέλουν να συζητήσετε. Σε θαυμάζουν; Φτύσε τους κατάμουτρα· σε κοροϊδεύουν; βόηθα τους να βρουν τον εαυτό τους στο γέλιο τους. Ο ρόλος κουβαλάει μέσα του το γελοίο. Γύρω σου υπάρχουν μονάχα ρόλοι; Πέτα τους την αφέλειά σου, το χιούμορ σου, την αποστασιοποίησή σου· μ’ αυτή τη μεταχείριση, κάποιος από τους διπλανούς σου μπορεί να αφυπνιστεί στον εαυτό του, να ανακαλύψει τις συνθήκες του διαλόγου. Εξίσου αλλοτριωτικοί, δεν είναι άλλωστε όλοι οι ρόλοι εξίσου αξιοπεριφρόνητοι. […]

Raoul Vaneigem,
Η Επανάσταση της Καθημερινής Ζωής,
μετ. Σεραφείμ Βελέντζας, εκδ. Άκμων, Αθήνα 1977,
σελ. 170-171, 178-179, 182
Οι υπογραμμίσεις δικές μου

Advertisements
  1. 29 Μαρτίου 2012 στο 2:35 μμ

    Τι δυνατο κειμενο.
    Ακομα και οταν δεν υπαρχει τιποτα να αποκαλυφθει,αυτο το ιδιο το τιποτα ειναι ηδη κατι!

    Αλλωστε η σιωπη δινει τον χωρο-αρα και το χρονο- σε πραγματα ‘να υπαρξουν’.Αυτο το εχω νοιωσει.

  2. 29 Μαρτίου 2012 στο 9:03 μμ

    Kαλησπέρα…

    Ναι είναι δυνατό κείμενο, όπως λέει και η αγαπητή ζάχαρη πιο πάνω…είναι από τα γραπτά εκείνα που ζηλεύεις και λες ότι κι εγώ (αν μπορούσα) έτσι θα το’γραφα…και σε γενικές γραμμές εκφράζει απόλυτα τις συμπεριφορές και τις διαπροσωπικές σχέσεις…

    Δύο πράγματα ήρθαν στο μυαλό μου, στην δεύτερη ανάγνωση…το ότι ο άνθρωπος σαν είδος δεν σταμάτησε να αναπτύσσει δεξιότητες και να αναπτύσσει τον εγκέφαλό του , γιατί εκτός από τα απαραίτητα για την επιβίωση, που τα κατάφερνε και με πολύ λιγότερο μυαλό, χρειάστηκε να κατανοήσει τον δίπλα του, για να τον ξεπεράσει , να τον εξουσιάσει κτλ…αυτήν και ήταν η αιτία βασικά για τον εξαίσιο εγκέφαλό μας που σκέφτεται και για πράγματα που δεν είναι ορατά…

    Δεύτερη σκέψη όταν ξαναδιάβαζα το κείμενο, έχει να κάνει και με το επάγγελμά μου…
    Αφού τελείωσα το κλάδεμα χιλιάδων δένδρων, διαφόρων ειδών , μετά από τρεις μήνες κόπους και βάσανα, πήγα χτές σε έναν γεωπόνο για εφόδια, και άκουσα μια διάλεξη περί κλαδέματος και ορθών πρακτικών , αναλόγως τα είδη…

    Ξέρεις…αν βιάζεσαι κόβεις κάτι παραπάνω, ή κάπως πιο αδέξια…αν είσαι κουρασμένος και μετά από όλη την ημέρα δουλειά, ενώ το βλέπεις το κλαδί στραβό και μισόξερο και πρέπει οπωσδήποτε να το κόψεις, είναι αρκετά χοντρό και δεν έχεις το κουράγιο…το αφήνεις για την επόμενη χρονιά….

  3. M
    30 Μαρτίου 2012 στο 7:51 πμ

    Τι ενδιαφέρον monsieur Kourelarios! Βέβαια κατά τη γνώμη μου θα έπρεπε να υπογραμμίσετε και το «να ‘μαστε “αξιοπρεπείς” στο μη αυθεντικό.» Για μένα αυτές οι λέξεις κρύβουν το «ζουμί». Αν και δεν θα πάρω όρκο, καθώς την προτελευταία παράγραφο δεν την πολυκατάλαβα. Και δεν είμαι και σίγουρη ότι οι λέξεις δεν σκοτώνουν. Μπορεί να μην σκοτώνουν άμεσα αλλά μπορεί να έχουν θανάσιμο αποτέλεσμα. Δεν μου φαίνεται τόσο απλό.
    Την καλημέρα μου!

  4. 30 Μαρτίου 2012 στο 9:57 πμ

    με εκφράζει, εσάς;
    επίσης με εκφράζει και το «είμαι κάτι σαν επίθετο» δηλαδή χαρακτηρίζω το ουσιαστικό αφού αντιλαμβάνομαι ότι ο κόσμος είναι δομημένος πάνω σ’ αντιθετικά ζεύγη… καλός-κακός, όμορφος-άσχημος, ψηλός- κοντός, κι αν το επίθετο χαρακτηρίζει το ουσιαστικό,εντουτοις, τότε σκεφτόμενη τους ρόλους μου καταλαβαίνω πως βρίσκομαι πέρα από αυτή την αντιληπτική ικανότητα…
    μετά πάλι σκέφτομαι πως είμαστε γενικά λεξεις, οι λέξεις μας οι ίδιες,και οι λέξεις της ζωης μας, που την έχουμε εγκαταλείψει…είναι πια λέξεις ξερές και φευγαλέες, λέξεις δίχως νόημα…

    εξαιρετικό βιβλίο, καλημεράκος!

  5. 30 Μαρτίου 2012 στο 11:35 πμ

    Καλημέρες σε όλες/όλους!

    [[[Φεύγω, έρχομαι, πηγαινοέρχομαι, κάποια στιγμή θα επανέλθω 🙂 Να μου περνάτε καλά! Μπορείτε και καλύτερα!]]]

  6. 31 Μαρτίου 2012 στο 11:16 πμ

    Λες και το είχα παραγγείλει αυτό το κείμενο να έρθει μπροστά μου σήμερα.

  7. 13 Ιουνίου 2012 στο 11:09 πμ
  8. 20 Δεκεμβρίου 2012 στο 1:49 μμ

    «Learn to get in touch with silence within yourself, and know that everything in this life has purpose. There are no mistakes, no coincidences, all events are blessings given to us to learn from.»

    Quotes by KuBler-Ross, Elisabeth

  9. 20 Δεκεμβρίου 2012 στο 4:00 μμ
  1. 2 Απριλίου 2012 στο 7:54 πμ
  2. 5 Δεκεμβρίου 2013 στο 9:41 μμ

Σχολιάστε

Εισάγετε τα παρακάτω στοιχεία ή επιλέξτε ένα εικονίδιο για να συνδεθείτε:

Λογότυπο WordPress.com

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό WordPress.com. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Twitter

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Twitter. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Facebook

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Facebook. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Google+

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Google+. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Σύνδεση με %s